Zalduak lurpetik ateratzen jarraitzen du bere erromatar iragana

Osteguna, 2026eko uztailaren 23a — CEST

— Testua: Aranzadi

Irakurketa: 3 minutu

Auritzeko Udalaren eta Nafarroako Gobernuaren laguntza jasotzen duen aztarnategi arkeologiko hau uztailaren 24ra arte egongo da irekita eta indusketa-prozesuan. Uztailaren 25erako bisita gidatua antolatu da publiko orokorrari zuzendua.

Duela 2000 urte Pirinioak zeharkatzen zituen Iter XXXIV galtzada erromatarrari lotutako egiturak eta materialak argitara ateratzen jarraitzen du Zalduko aztarnategi erromatarreko indusketa arkeologikoaren kanpainak. Oihane Mendizabal arkeologoa (Arantzadi-Euskal Herriko Unibertsitatea Zientzia Elkartea) buru duen talde bat uztailaren 13tik 24ra ari da aztarnategian indusketak egiten. Kanpaina honetan arkeologia-taldea 15 boluntariok osatzen dute.

Azken 9 urteetan bezala, indusketak hiri erromatar honetako termetako eraikinean jarraitu du, eta aurten iparraldera begira jarri da.

Aztarnategiko zuzendariaren hitzetan, "termen iparraldean dauden bi sektoretako lanekin jarraitu dugu. Espazio horiek dira eraikina bere osotasunean mugatzeko falta zitzaizkigun azkenak. Ekialdeko sektorean, eraikineko sarrera posible gisa interpretatuta, iaz gutxienez hiru zutabe zirkularren oinarriak identifikatu ziren, ziurrenik kokalekuko kale nagusitik arkupedun sarrera bati eutsiko ziotenak. Era berean, eraikinaren monumentaltasuna adierazten duten marmol zatiak erregistratzen jarraitu da ". Mendebaldean, aldiz, fase beranduagoko labe baten dokumentazioarekin jarraitu da. Egituraren inguruan aurkitutako aztarnek, hau da, errekarri txikiz osatutako zoladura batek, dolia zati ugarik (zeramikazko ontzi handiak) eta erretako animalien hezurren zenbait hondarrek, elikagaiak biltegiratzeko eta prestatzeko gune bat tratatu daitekeela planteatzen dute. Hala ere, datozen hilabeteetan egingo diren material guztien xehetasun-azterketak egin beharko dira.

Eguneroko bizitzako beste eguneroko objektu batzuk ere aurkitu dira, hala nola jolas-fitxak, txanponak, zeramikazko edo beirazko zenbait motatako zatiak, etab.

Aurtengo beste berrikuntzetako bat Zalduko herrigunetik gertu (500 metrora) egindako azterlan geoarkeologikoa izan da; zehazki, Jauregiaroztegiako hezegunean, Auritz/Burguete herrian bertan. Bildutako sedimentuen lekukoei esker, sakonago ezagutu nahi dira aztarnategiaren inguruneak Antzinaroan, hau da, K.a. eta K.o. V. mendeen artean, izan zituen ingurumen-aldaketak. C. Gutxi gorabehera. Ekimen hau, Zalduako indusketa-kanpaina bezala, mugaz gaindiko ATEA ikerketa-proiektuaren barruan kokatzen da. Proiektu horren helburua da Pirinioez gaindiko bide erromatarrak bi isurialdeetan zeharkatzen zituen lurraldearen aldaketak ulertzea. Ikerketa horretan, mugaz bi aldeetako hainbat unibertsitate, enpresa eta ikerketa-zentrotako ikertzaile ugarik parte hartzen dute.

Azkenik, uztailaren 25ean, larunbata, bisita gidatu bat antolatu da, jende guztiarentzat irekia. Euskaraz 11:00etan izango da eta gaztelaniaz 12:00etan aztarnategi berean.