Agoizko herriak Maddalen izeneko eskultura inauguratuko du Gendulaingo San Roman ermitan

Arkeologia, Etnografia / Arkeologia indusketa

Astelehena, 2026eko maiatzaren 25a — CEST

— Testua: Aranzadi

Irakurketa: 2 minutu

Inaugurazio honek Gendulain, bake lekua proiektuari amaiera ematen dio. Agoizko Historia Elkarteak (HIDEA) eta Agoizko Udalak bultzatutako proiektua da, Cederna-Garalur, Aranzadi Zientzia Elkartearen laguntzarekin eta Nafarroako Kutxa Fundazioaren eta "la Caixa" Fundazioaren INNOVA programaren babesarekin.

Maddalen da duela hilabete batzuk Agoizko herrian herritarrek parte hartzeko prozesu baten bidez egin zen lehiaketako eskultura irabazlearen izena.

Corten altzairuzko hiru piezaz osatutako Iosune Etxarte Buezo artistak egindako eskultura hau Magdalena erreginaren irudipean aurrez aurre dauden bandoen batasuna irudikatzeagatik egin da, Gendulaingo bakearen sinadurari lotutako elkartzeko eta adiskidetzeko espiritua modu abstraktuan gogora ekarriz.

Eskultura Gendulaingo Erdi Aroko herrixkaren inguruan jarri da, San Roman ermitaren ondoan. Ermita hori agoizko enklabe historiko eta sinbolikoa da, eta 1479an Agramontako eta Beamonteko bakea sinatu zuten. Gaur egungo ermita Gendulaingo eliza izan zen, 1366an hutsik zegoena, Nafarroako koroaren erabakiz Agoitzen eskuetara pasa zena. Urte horretan bertan, Magdalena printzesa erregeordeak Villa Onaren titulua eman zion Agoitzi, Gorteetan eserlekua eta beste pribilegio batzuk zituena.

Igande honetan, maiatzak 24 ermitan bertan antolatu zen jai ekitaldiak San Migel abesbatza, Agoizko erraldoiak eta Zarakarraren Kofradia bildu zituen, eta Angiluerrekako dantzariek dantzaren bidez Gendulaingo bakearen sinadura interpretatu zuten, hori guztia jai giroan.

"Gendulain, San Roman baseliza, bake-lekua" proiektua:

Proiektu honek iraun duen bi urteetan zehar, Agoizko Historia Elkarteak San Roman baselizaren memoria berreskuratzeko eta hura etsitzeko helburuak lortu ditu, urte hauetan egindako beste ekintza batzuen artean, hiru ardatz nagusi nabarmentzen dira: ikerketa, dibulgazioa eta parte-hartzea. Ikerketaren esparruan, Aranzadi Zientzia Elkarteak indusketa arkeologikoak egin ditu ermitaren oinetan, eta bertan Erdi Aroko hezurrak berreskuratu ahal izan ziren. Gainera, Aitor Pescador historiadoreak, HIDEAko kideekin batera, Erdi Aroko Gendulaini buruzko ikerketa sakona egin du. Dibulgazioari dagokionez, Karekin Kulturak Agoizko San Miguel Ikastetxerako egindako unitate didaktiko bat izan du proiektuak. Ikerketen emaitzak herritarrei helarazteko, urte hauetan hitzaldiak eta bisitak eskaini dira. Proiektuaren amaiera gisa, eta Agoizko bizilagunak partaide egiteko, eskulturaren inaugurazioa egingo da jai giroan. Ekitaldian, proiektuan parte hartu duten boluntario guztiei eskerrak eman nahi zaizkie.